ขอน้อมเกล้าฯถวายอาลัยส่งดวงพระวิญญาณพระองค์ เสด็จฯสู่สวรรคาลัย ด้วยเกล้าด้วยกระหม่อมขอเดชะ ข้าพระพุทธเจ้าข้าราชการ และลูกจ้าง กรมสุขภาพจิต

สุขภาพจิตนี้ขายไม่ได้ แม้แต่ให้ก็ยาก แต่ว่าจะต้องเพาะ

พระบรมราโชวาท: ในพิธีพระราชทานปริญญาบัตรแก่บัณฑิตมหาวิทยาลัยมหิดล ปี พ.ศ. 2522
วิสัยทัศน์: เป็นองค์กรหลักด้านสุขภาพจิต เพื่อประชาชนมีสุขภาพจิตดี มีความสุข
พันธกิจ 1: สร้างการมีส่วนร่วมเพื่อให้ประชาชนในทุกกลุ่มวัย สามารถดูแลสุขภาพจิตของตัวเอง
พันธกิจ 2: สนับสนุนการพัฒนาระบบบริการสุขภาพจิตครอบคลุมทุกมิติในทุกระดับ
พันธกิจ 3: พัฒนากลไกการดำเนินงานสุขภาพจิตเพื่อกำหนดทิศทางงานสุขภาพจิตของประเทศ

บทความด้านสุขภาพจิต

ทฤษฎีใหม่ทางการแพทย์ (4)

ทฤษฎีใหม่ทางการแพทย์ (4)

โดย นพ.ประเสริฐ กังสดาลย์ วารสารโรงพยาบาลชุมชน ปีที่ 6 ฉบับที่ 1 ก.ค.-ส.ค. 2547

ทฤษฎีใหม่ทางการแพทย์

4. ภารกิจตามทฤษฎีใหม่ คำถามก็คือ ถ้าเห็นด้วยตามทฤษฎีใหม่ แล้วจะทำอะไร

ถ้าเข้าใจทฤษฎีใหม่ก็จะนำไปสู่การปฏิบัติได้มากหลาย ในที่นี้จะกล่าวถึง 4 ประการ เท่านั้น

1. ภารกิจ

2. เครื่องมือ

3. บทบาทของคนทั้งมวลที่เกี่ยวข้อง

4. แพทย์และบุคลากรทางสาธารณสุข

1. ภารกิจ ภารกิจของทุกฝ่ายคือ การส่งเสริม ดำรงรักษา และฟื้นฟูดุลยภาพ 4 มิติที่เชื่อมโยงกันคือ กาย-จิต-สังคม-สิ่งแวดล้อม หรือดูแลพระเจดีย์แห่งสุขภาพให้ตั้งมั่น ซึ่งจะไม่กล่าวถึงรายละเอียด แต่ในที่นี้จะรวมการสร้างเสริมสุขภาพ การควบคุมและป้องกันโรค การรักษาและเยียวยาความเจ็บป่วยทุกชนิด

2. เครื่องมือที่ใช้ ใช้เครื่องมือทั้ง 4 มิติ คือ จิต กาย สังคม สิ่งแวดล้อม ไม่ใช่เฉพาะเทคโนโลยีทางการแพทย์สมัยใหม่เท่านั้น มาตรการทางจิต ทางสังคม สิ่งแวดล้อม การแพทย์ทางเลือก จะอยู่ในหัวข้อนี้

3. บทบาทของคนทั้งมวลที่เกี่ยวข้อง เรื่องสุขภาพไม่ได้เป็นแต่เรื่องของผู้เชี่ยวชาญเท่านั้น แต่คนทั้งหมดต้องเข้ามามีบทบาท คือ ทุกคน ทุกองค์กร เช่น ครอบครัว ชุมชน หน่วยงาน และทุกพื้นที่ เช่น หมู่บ้าน ตำบล อำเภอ จังหวัด การเรียนรู้ ข้อสนเทศ และการสื่อสาร จึงจำเป็นสำหรับคนทุกคน

5. แพทย์และบุคลากรทางสาธารณสุข จุดสำคัญที่สุดคือ ความเข้าใจในทฤษฎีใหม่ทางการแพทย์ การปรับปรุงหลักสูตรและปรับปรุงแนวทางการปฏิบัติ ในการนี้ต้องการการพิจารณาโดยประณีต และต้องการการวิจัย องค์กรหลายองค์กรน่าจะเข้ามามีบทบาทส่งเสริมสนับสนุนสถาบันผลิตบุคลากร เช่น สปสช. สวรส. สปรส. สสส. มสช. (สปสช. = สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ; สวรส.= สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข; สปรส.= สำนักงานปฏิรูประบบสุขภาพแห่งชาติ; สสส.=สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ; มสช.= มูลนิธิสาธารณสุขแห่งชาติ)

โรงเรียนแพทย์และสถาบันการผลิตบุคลากรสาธารณสุขทุกประเภท ถ้าเข้าใจทฤษฎีใหม่ทางการแพทย์หรือทฤษฎีสุขภาพจะเกิดพลังสร้างสรรค์อย่างมหาศาล ความเข้าใจของสาธารณะ โดยเฉพาะของสื่อมวลขน จะเป็นปัจจัยให้วงการแพทย์เข้าใจทฤษฎีใหม่ได้เร็วขึ้น

"สัมมาทิฐิ และสัมมาปฏิบัติ จะทำให้เกิดความถูกต้อง ความถูกต้องทำให้เกิดความสุข ความเจริญ"

*********************************************

24 พฤศจิกายน 2547

By นพ.ประเสริฐ กังสดาลย์ วารสารโรงพยาบาลชุมชน ปีที่ 6 ฉบับที่ 1 ก.ค.-ส.ค. 2547

Views, 3414